Al mijn
objecten, van klein tot groot,
zijn handgevormd en uniek, unica dus. Ze worden allemaal
gesigneerd (in de klei geschreven of geglazuurd).
Klei Er
zijn diverse kleisoorten te koop; er wordt onderscheid
gemaakt tussen boetseer-/handvorm-, draai- of gietklei, verder
tussen fijne en grove chamotteklei enerzijds en aardewerk-, steengoed-
en porseleinklei anderzijds. Ook zijn er diverse
kleuren klei op de markt. Sommige van mijn creaties zijn
vervaardigd
uit surpriseklei (aardewerkklei) of door mijzelf door en door
gekleurde steengoedklei. Het voordeel hiervan is dat
kleine details voor 100% gekleurd zijn en niet later
ingekleurd moeten worden.
Ter informatie, chamotte
is gebakken klei die wordt
fijngemalen, van fijne stof tot grof zand. Als dit aan zachte klei wordt
toegevoegd, wordt de uiteindelijke kleisoort sterker en beter bestand tegen
kromtrekken en thermische schok.
Opbouw Er
zijn een viertal
opbouwtechnieken die de uniciteit van het keramiekwerk waarborgen, namelijk: 1.
de manuele
holopbouwtechniek met kleirollen of kleiplaten, 2. de massieve boetseertechniek
waarbij het werk later wordt uitgehold, 3. de
drukmaltechniek waarbij de kleimassa in een mal wordt gedrukt en 4.
de draaitechniek.
Voor
de door mij bedachte en ontworpen creaties maak ik gebruik
van de eerste drie technieken. Welke techniek toegepast
wordt ligt aan het te maken object. De keramische
sokkels zijn gegoten
of van rollen
c.q. plakken gemaakt.
Apparatuur
en gereedschap Ik
werk met twee elektrische ovens en een spuitcabine.
Het gereedschap bestaat o.a. uit plastic/houten boetseerspatels, kleimessen, kleisnijders,
draad-/bandmirettes, metalen en kunststoffen loomers, gipsplaat (voor het uitrollen
van plakken klei), drukmallen, lijnentrekkers, penselen, decoratiestempels/-rollers/-matjes,
satéstokjes en nog veel meer. Duik eens in uw keukenlade, een (boetseer)wereld
gaat voor u open.
Kunst
uit de oven (het bakproces) Keramiek
wordt meestal op grond van enkele algemene kenmerken van de kleimassa en
respectievelijke baktemperatuur ingedeeld in drie soorten: aardewerk, steengoed
en porselein.
Aardewerk heeft een poreuze scherf. Het is niet waterdicht en
kan voorzien worden van een glazuurlaag om de scherf te beschermen tegen
vochtinsijpeling. Baktemperatuur ligt tussen de 900 en
de 1190°C.
De
steengoedscherf heeft een zeer lage poreusheid en een hard voorkomen. Het heeft
geen glazuurlaag nodig om waterdicht / vorstbestendig te zijn en wordt meestal gestookt bovende
1200° C. De
porseleinscherf is dichtgesinterd en niet meer poreus (baktemperatuur ligt
boven de 1240° C).
Mijn dierfiguren
worden nadat ze gedroogd zijn (meerdere malen) in een elektrische, computergestuurde krachtstroomoven gebakken. De
eerste
stook noemt men de biscuitbrand. Biscuit is keramiek (aardewerk, steengoed of
porselein) dat slechts eenmaal (met of zonder engobe) is gebakken. Mijn biscuitstook
of -brand geschiedt op ongeveer 980°C; dat maakt de klei poreus
en sterk genoeg voor het aanbrengen van decoratie
en/of glazuur. Meestal wordt het werk gekleurd (bijvoorbeeld
geglazuurd) en in een tweede stook gebakken. Een aardewerkbrand
ligt tussen
1050 en 1180°C;
een
steengoedstook tussen de
1225 en 1260°C. Soms
volgt een derde brand (luster of extra decoratie).
Het
is ook mogelijk het werkstuk in één keer te bakken.
De decoratie/kleur breng ik dan meteen aan
op de gedroogde creatie.
Glazuur, pigmenten
en
engobes Met
(onder)glazuren, pigmenten en/of engobes geef ik het werkstuk kleur én de uitstraling
die ik voor ogen heb. Ze worden
met een penseel, spons, multipen of airbrush-pistool (in meerdere lagen) aangebracht. Dit wordt
door mij zowel
op de rauwe klei, als ook op de leerharde / gedroogde
klei dan wel op het biscuit gebakken werk aangebracht.
Na het drogen wordt de creatie (weer) gebakken. Soms kies ik ervoor delen
van het werkstuk ongekleurd te laten c.q. de oorspronkelijk
kleistructuur te behouden. Een kleurloze glazuurlaag of
lusterdecoratie kunnen het geheel eventueel verfraaien.
Ter
informatie, engobe is een kleislib, die je kant en klaar
kunt kopen, in diverse kleuren, of zelf kunt maken. Het
is geschikt voor aardewerktemperaturen. Er zijn weinig steengoedglazuren
in heldere/sprankelende
kleuren. Daarom gebruik ik voor de creaties die op hogere
temperaturen gebakken moeten worden mooie pigmenten
(metaaloxides) of onderglazuren. Nadat
ze meegebakken zijn kan de creatie eventueel mat of glanzend geglazuurd
worden.
Klei
